กายวิภาคของเปลือกตา

อยากทำตาสองชั้น เพราะตาปรือ เห็นตาดำไม่เท่ากัน

ศาสตราจารย์คลินิกนายแพทย์อภิรักษ์ ช่วงสุวนิช
2 ก.ค. 59

ดวงตาเป็นจุดศูนย์กลางของใบหน้า เป็นที่บุคคลอื่นจะมองเห็นท่านเป็นจุดแรก ดวงตาที่เห็นตาดำชัด จะทำให้ใบหน้าดูเด่น, แจ่มใส แต่ถ้าตาดำเห็นได้น้อย หรือเห็นไม่เท่ากันระหว่างตาสองข้างก็อาจจะทำให้รู้สึกว่าบุคคลนั้นไม่ปกติหรืออยู่ในภาวะที่ง่วงนอน ดังนั้นถ้าผู้ใดมีปัญหาลืมตาได้น้อยๆ เห็นตาดำน้อยหรือสองข้างไม่เท่ากันรู้สึกเมื่อยล้าเวลาใช้สายตานานๆ คงจะต้องพบแพทย์เพื่อตรวจหาสาตุ และแก้ไขต่อไป

สาเหตุของการลืมตาได้น้อยหรือลืมได้ไม่เท่ากัน

  1. กล้ามเนื้อเปิดเปลือกตาไม่พัฒนาหรืออ่อนแรงแต่กำเนิด
  2. กล้ามเนื้อเปิดเปลือกตายืด, อ่อนแรง หรือหลุดจากอายุมากขึ้น หรือจากอุบัติเหตุ
  3. สาเหตุจากเส้นประสาทที่สั่งงานเสีย
  4. สาเหตุจากมีการสร้างสารต่อต้านการทำงานของกล้ามเนื้อ

ดังนั้นก่อนจะทำการแก้ไขต้องตรวจหาสาเหตุ และประเมินการทำงานของกล้ามเนื้อที่ทำหน้าที่เปิดเปลือกตา โดยทั่วไปตาดำจะเห็นประมาณ 2 ใน 3 ของตาทำทั้งหมด การทำงานของกล้ามเนื้ออาจจะทำงานไม่เท่ากัน 2 ข้าง ทำให้เห็นตาดำไม่เท่ากัน

วิธีการแก้ไข

การทำผ่าตัดเพื่อแก้ไขกล้ามเนื้อเปิดเปลือกตาอ่อนแรง จะเลือกวิธีการผ่าตัดตามการอ่อนแรงของกล้ามเนื้อ ถ้ากล้ามเนื้ออ่อนแรงไม่มากอาจจะใช้วิธีผ่าตัดจากด้านในของเปลือกตา เพื่อตัดกล้ามเนื้อมุลเลอร์ (ตามภาพ) แต่ถ้าอ่อนแรงมากขึ้นก็จะต้องทำโดยเปิดแผลบริเวณที่จะเป็นชั้นตา และไปปรับกล้ามเนื้อที่เปิดเปลือกตา แต่ถ้าอ่อนแรงมากหรือไม่ทำงาน ก็จะต้องใช้กล้ามเนื้อมัดอื่นมาช่วย เพื่อเปิดเปลือกตา โดยทั่วไปก็จะใช้กล้ามเนื้อที่หน้าผาก ซึ่งทำหน้าที่ยกคิ้ว อาจจะโดยการแขวนเปลือกตากับคิ้วหรือเลือกล้ามเนื้อที่ยกคิ้วมาเปิดเปลือกตาแทน

การผ่าตัดสามารถจะทำโดยการฉีดยาชาเฉพาะที่ได้ ใช้เวลาผ่าตัดประมาณ 1-2 ชม. และสามารถทำโดยที่ไม่ต้องนอนพักในโรงพยาบาล

หลังผ่าตัดอาจจะต้องมีการปิดตาไว้ 1-2 วัน ขึ้นกับวิธีผ่าตัด อาการบวมจะมีอยู่ 5-7 วัน

ตัวอย่างกล้ามเนื้อตาบนอ่อนแรง - ก่อนและผ่าตัด

อาจจะมีอาการตาแห้งได้หลังผ่าตัด เพราะเปลือกตาอาจจะปิดไม่สนิท และต้องมีการใช้ยาหยอดตาก่อนนอนเพื่อป้องกันตาแห้ง

ในการผ่าตัดเปิดเปลือกตา ชั้นตาอาจจะดูไม่เท่ากันได้ และอาจจะมีการหย่อนของกล้ามเนื้อที่ปรับ ซึ่งอาจจะต้องมีการผ่าตัดซ้ำได้

ตัวอย่างกล้ามเนื้อตาบนอ่อนแรง - ก่อนและหลังผ่าตัด